Yeni bir yazıcı da ses çıkarır; motorların ince vızıltısı, fanların uğultusu ve kayışların hafif tıkırtısı normaldir. Anormal olan, sesin değişmesidir. Dün olmayan bir gıcırtı bugün varsa, bir yerde metal metale sürtüyor ya da bir bağlantı gevşemiş demektir.
Sese göre kaynak tablosu
| Duyduğunuz ses | En olası kaynak | Aciliyet |
|---|---|---|
| Ritmik tık, klik veya çıt | Ekstrüder dişlisi filamenti itemiyor | Baskıyı durdurun |
| Takırtı, gümbürtü, boşluk sesi | Gevşemiş kayış, kasnak vidası, tekerlek | Baskı sonunda bakın |
| Gıcırtı, cırtlama | Yağsız kalmış mil veya vidalı mil | Yakın zamanda |
| Yüksek perdeli inleme, vızıltı | Motor akımı ya da hız ayarı | Acil değil |
| Uğultunun aniden artması | Fan yatağı aşınmış, kanada temas var | Yakın zamanda |
| Kazıma, sürtme sesi | Nozzle basılan parçaya değiyor | Baskıyı durdurun |
| Çıtırtı, çatırdama | Parça tabladan kalkıyor | Baskıyı durdurun |
| Röle tıkırtısı, tekrarlayan klik | Güç kaynağı koruması devrede | Fişten çekin |
Sesin yerini bulmanın pratik yolu
Kaynak belirsizse baskıyı durdurmadan ayırt etmenin birkaç yolu var.
- Ekseni tek tek sürün. Kontrol menüsünden yalnız X, sonra yalnız Y, sonra Z hareketi verin. Ses hangisinde çıkıyorsa arama alanı daralır.
- Cihaz kapalıyken elle hareket ettirin. Motorlar susunca mekanik sesler duyulur hâle gelir. Sertlik, takılma ve düzensiz direnç elinizde hissedilir.
- Fanları geçici olarak durdurun. Uğultu kesildiğinde altındaki ses ortaya çıkar.
- Sesin ısıyla ilişkisini ölçün. Yalnız cihaz ısındıktan sonra başlıyorsa genleşme ve gevşeme, en baştan varsa yağ ya da hizalama sorunu akla gelir.
Ritmik tık sesi: en sık bildirilen ses
Ekstrüder motorunun filamenti itemeyip geri tepmesidir. Her tık, bir adımın kaçtığı andır ve o an malzeme akmaz. Sebep sırasıyla şunlardır: kısmi nozzle tıkanıklığı, yıpranmış PTFE boru, düşük nozzle sıcaklığı, aşırı sıkılmış ekstrüder yayı ve nemden kırılganlaşmış filament.
Baskıyı durdurmadan devam etmek yüzeyde delikli katmanlar bırakır ve tıkanıklığı derinleştirir. Yöntemler ekstrüder tıkanıklığı yazısında adım adım anlatıldı.
Takırtı ve boşluk sesi
Eksen yön değiştirirken duyulan tok bir takırtı, gevşemiş bir kayışın ya da mile tam oturmamış bir kasnak vidasının işaretidir. Aynı gevşeklik baskıda gölgelenme ve katman kayması olarak da görünür; yani ses, gözle görülür kusurdan önce gelir. Gerginliğin nasıl ayarlandığı kayış gerginliği ayarı yazısında.
Tekerlekli sistemlerde aynı ses eksantrik somunun gevşemesinden de gelir. Tekerlek elle çevrildiğinde hafif dirençle dönmeli, boşa dönmemelidir.
Gıcırtı ve cırtlama
Z ekseninin yavaş hareketi sırasında duyulan gıcırtı çoğunlukla yağ eksikliğidir. Vidalı mil temizlenip ince bir tabaka gres ile yağlandığında ses kaybolur. Ses yağlamadan sonra da sürüyorsa mil eğilmiş ya da somun aşınmış olabilir; bu durumda baskıda düzenli aralıklı yatay izler de görülür.
Lineer millerde ise gıcırtı, rulman içindeki bilyelerin toz nedeniyle sıkışmasından gelir. Temizlik ve hafif yağ genellikle yeterlidir.
Yüksek perdeli inleme ve vızıltı
Motorlar hareket ederken çıkardıkları ince ses, sürücünün onları hangi akımla ve hangi mikro adım çözünürlüğünde sürdüğüne bağlıdır. Bu ses tek başına bir arıza belirtisi değildir; rahatsız ediciyse sürücü akımını üreticinin önerdiği aralıkta düşürmek ya da daha sessiz bir sürücü kullanmak çözüm olur. Akımı gereğinden fazla düşürmek ise ters etki yapar: motor adım kaçırmaya başlar ve baskıda kayma görülür.
Cihaz sabit dururken duyulan sürekli vızıltı ise farklı bir şeydir. Motorlar hareket etmediği hâlde enerjili tutuluyorsa bu normaldir; ancak sesin perdesi zamanla değişiyor ve motor gövdesi elle dokunulamayacak kadar ısınıyorsa sürücü ayarı gözden geçirilmelidir.
Fan sesindeki değişim
Uğultunun aniden artması genellikle yatağı aşınmış bir fanı işaret eder ve ucuz bir parçanın pahalı bir sonuç doğurabildiği yerlerden biridir: hotend soğutma fanı yavaşladığında ısı yukarı tırmanır, filament borunun içinde erimeye başlar ve tıkanıklık kaçınılmaz hâle gelir. Fanın kanadına takılan küçük bir filament parçası da aynı sesi verir ve gözle bulunması kolaydır.
Hemen durdurmayı gerektiren üç ses
- Kazıma sesi. Nozzle basılmış parçaya sürtüyordur; katman kaymasına ve nozzle hasarına gider.
- Çatırdama. Parça tabladan kalkıyordur; devam etmek kafanın parçaya çarpmasıyla sonuçlanabilir.
- Tekrarlayan röle tıkırtısı. Güç kaynağı kendini koruyordur. Cihazı tekrar tekrar açmayı denemeyin, fişten çekin.
Sesi baştan azaltmak
Düzenli bakım, bu seslerin çoğunun hiç başlamamasını sağlar: kayış gerginliğinin ayda bir kontrolü, millerin birkaç ayda bir yağlanması, ekstrüder dişlisinin temizlenmesi ve vidaların sıkılığının gözden geçirilmesi. Yazıcının sert bir zemin yerine ağır ve dengeli bir yüzeye konması da titreşimi belirgin biçimde azaltır.
Ses yerini bulamadığınız bir kaynaktan geliyorsa ya da mekanik müdahaleye yetkin değilseniz, bir 3D yazıcı servisi cihazı sökmeden dinleyerek de önemli bir ayrım yapabilir. Titreşim kaynaklı yüzey kusurlarının yazılım tarafındaki karşılığı için input shaper kalibrasyonu yazısına bakabilirsiniz.
Duyduğunuz sesi tarif edin, kaynağını birlikte daraltalım.
